University of Medicine and Pharmacy, HCMC

Center for Molecular Biomedicine

XÉT NGHIỆM TẢI LƯỢNG, KIỂU GEN VÀ ĐỘT BIẾN VÙNG BCP VÀ PC CỦA VIRUS VIÊM GAN SIÊU VI B

I.         Mục đích xét nghiệm:

Giúp định lượng số lượng virus trong máu, xác định được kiểu gen virus, tìm các đột biến tại vùng Basal-Core Promoter (BCP) và vùng Precore (PC) của vi rút viêm gan siêu vi B (HBV)

II.         Thông tin chung:

Theo WHO, Việt Nam được xếp vào vùng lưu hành cao của nhiễm vi rút viêm gan B (HBV), tỉ lệ nhiễm HBV ở Việt Nam trung bình vào khoảng 15%, như vậy tính ra có khoảng 10-12 triệu người đang mang mầm bệnh. Hằng năm, có 10-30% bệnh nhân nhiễm HBV mạn tính có diễn biến những đợt viêm gan bùng phát. Những đợt viêm gan bùng phát này có thể không có triệu chứng hay chỉ có thoáng qua. Tuy nhiên cũng có bệnh nhân trong đợt tiến triển này kèm theo rối loạn chức năng gan trầm trọng và đột ngột tuy trước đó có thể không có dấu hiệu gì gợi ý của suy gan có thể gây tử vong nhanh chóng, hoặc thúc đẩy bệnh gan diễn biến nhanh tới giai đoạn cuối. Các nghiên cứu trên thế giới đã tìm thấy có hiện diện của đột biến PC và/hoặc BCP chiếm tỷ lệ khá cao ở bệnh nhân trong đợt bùng phát VGSV B mạn (55-60% có đột biến PC và 48-75% có đột biến BCP).

Đột biến tại vùng Precore (PC) và/hoặc Basal Core Promoter (BCP) trên gen C của HBV làm ngưng hoặc giảm tổng hợp kháng nguyên HBeAg. Dó đó, các xét nghiệm dựa vào kháng nguyên HBeAg nhằm đánh giá sự nhân lên của virus sẽ không có tác dụng. Chính vì vậy, xét nghiệm tải lượng virus (HBV-DNA) trong cơ thể là cần thiết, giúp phản ánh số lượng virus của bệnh nhân tăng hay giảm tại mỗi thời điểm làm xét nghiệm. Theo dõi tải lượng virus, bác sĩ sẽ quyết định thời điểm điều trị thích hợp. Ngoài ra, phần lớn kiển gen HBV ở bệnh nhân Việt Nam là kiểu gen B và C. Trong đó, một số nghiên cứu đã chỉ ra bệnh nhân nhiễm HBV có kiểu gen C nhanh tiến triển sang giai đoạn ung thư gan. Do đó, có được thông tin về kiểu gen và các đột biến điểm tại cùng BCP và PC sẽ giúp bác sĩ đưa ra các khuyến cáo cũng như phác đồ điều trị phù hợp.

III.         Bệnh nhân nào cần được xét nghiệm?

Bệnh nhân được chẩn đoán VGSV B mạn đợt tiến triển cấp hay VGSV B mạn đợt bùng phát.


IV.         Kỹ thuật:


  • Thu 3ml máu ngoại vi vào ống máu tách huyết thanh (nắp đỏ).
  • Định lượng tải lượng virus HBV bằng phương pháp realtime PCR Taqman Probe.
  • Xác định kiểu gen của virus HBV bằng kĩ thuật PCR với cặp mồi đặc hiệu.
  • Giải trình tự vùng BCP và PC bằng kỹ thuật giải trình tự Sanger.
  • Thời gian: 14 ngày làm việc.

V.          Tài liệu tham khảo:


1.    Nguyễn Thị Phương Thảo, Nguyễn Thị Cẩm Hường, Phạm Thị Lệ Hoa (2015)., Đột biến precore và basal core promoter ở bệnh nhân viêm gan siêu vi b mạn đợt bùng phát. Y Học Tp. Hồ Chí Minh, tập 19, phụ bản số 1, trang 336-341.

2.    Nguyễn Thị Cẩm Hường, Đỗ Thị Thanh Thuỷ, Phạm Thị Lệ Hoa, (2015)., Xác định kiểu gen và đột biến biến precore và basal core promoter cùng đột biến tại codon 249 trên gen p53 trong huyết tương của bệnh nhân ung thư gan. Y Học Tp. Hồ Chí Minh, tập 19, phụ bản số 2, trang 332-337.

 

VI.         Liên hệ thực hiện xét nghiệm

XÉT NGHIỆM TẢI LƯỢNG, KIỂU GEN VÀ ĐỘT BIẾN VÙNG BCP VÀ PC CỦA VIRUS VIÊM GAN SIÊU VI B
Chia sẻ :
Các tin khác :